We hebben er vast allemaal weleens mee te maken gehad als speler. Altijd zijn er in een elftal wel van die figuren, die van alles uithalen in de kleedkamer. Voetbalschoenen verstoppen, veters uit de schoenen halen en de betreffende speler naar de kantine sturen om nieuwe te kopen, de schoenen onder water zetten, sinaasappels injecteren met azijn, de waterzak vullen met bier, dat soort zaken…

We noemen het ook wel voetbalhumor. In dit geval blijft dit bewaard voor in de kleedkamer, maar op het veld gaat het gewoon verder. Een van de meest hilarische momenten in mijn spelende tijd vond ik de gele kaart van onze rechtsachter. Je moet weten dat deze jongen altijd geruisloos zijn wedstrijden speelde, gewoon een betrouwbare kracht was, nooit rare dingen deed in het veld en nooit iets geks zei. Maar om dan een kaart te krijgen vanwege aanmerkingen op de leiding; het is hem gelukt! Het nieuws ging als een lopend vuurtje door de gehele vereniging en een lach kon niet onderdrukt worden. Saillant detail is dat het zijn enige gele kaart ooit in zijn loopbaan bleek te zijn.

Ook met scheidsrechters is er altijd wel iets. Van de een mag je nu eenmaal meer dan van de ander. Dat kun je inconsequent noemen, maar iedere wedstrijd vergt een andere aanpak. Vooral met clubmensen weet je al bijna dat je een verloren wedstrijd gaat spelen, want alles wordt tegen je gefloten. Onze scheidsrechters waren zelfs zó objectief dat je tweeëntwintig uitwedstrijden speelde en het thuisvoordeel wegviel. Tel daarbij op dat de vlaggenist van dienst ook nog een duit in het zakje doet en je kunt bij de groenteboer alvast de uitslag gaan invullen.

Het is ook de charme van het amateurvoetbal. Je kunt je er tegen verzetten, maar het ook gewoon accepteren. Dat laatste valt niet mee, zeker als je voor een kampioenschap of degradatie speelt en het door genoemde factoren verloren ziet gaan. Maar ook na de wedstrijd dien je je te gedragen.

De verruwing in het voetbal is enkele jaren ontstaan door de bemoeizucht van met name ouders en incapabele begeleiding. Verbaal geweld naar de tegenstanders en scheidsrechter lijken er bij te horen. Ga voor de grap eens naar een willekeurige vereniging bij een jeugdwedstrijd kijken. Ouders staan zwaar opgefokt de verrichtingen van hun kinderen te volgen en als er een overtreding volgt óp een van die kinderen begint het. De scheidsrechter is een blinde, de tegenstander schopt in hun ogen naar alles wat beweegt en die trainer van de tegenstander zit zijnn team alleen maar op te stoken. Op televisie kijken de kleine jongens naar hun helden en imitatiegedrag volgt. Een schwalbe, want dat doen ze op TV ook. Zo af en toe aan de noodrem trekken als er eentje door de vijandige linies heen breekt, is ook deze week al te zien geweest in de Eredivisie. Goed voorbeeld doet goed volgen, zeg maar.

image

Als trainer valt er weinig tegen te doen. De teamdiscipline aanhalen kan tot op zekere hoogte, maar ouders corrigeren wordt wat lastiger. Natuurlijk kan je het gesprek met hen aangaan, maar een jaar later zitten zij met hun kind bij een ander team. Mijn gouden stelregel is dan ook: Als je écht iets wilt zeggen, sluit je aan als begeleider of trainer. Pas dan kun je je stempel drukken op het geheel. En anders gewoon het mondje dicht en accepteren dat kinderen door anderen begeleid worden.
Een vereniging is snel geneigd de nieuwbakken leiders en trainers op cursus te sturen. Zo ben ikzelf ook ooit begonnen. Met de eigen spelerservaring erbij ontwikkel je een visie naast het geleerde.

Eind jaren tachtig heb ik bewust gekozen om elftallen achter mij te laten en mij te specialiseren tot keeperstrainer. Nu, bijna dertig jaar verder, valt het mij op dat het gilde keeperstrainers nog altijd niet dik gezaaid is. Daardoor is er voldoende werk voor mij als vakspecialist. Ook op het gebied van blessurepreventie en conditie/herstel is er nog veel ontgonnen gebied. Clubs maken daarin keuzes met wie zij in zee willen en richten hun organisatie in rondom de belangrijke elftallen. Het betaalde voetbal dient daarmee als voorbeeld. Maar waarmee eigenlijk niet?!

André van der Voort